Pedagogika
09.11.2026

FUTUROLOGIK KO’NIKMALARNING PSIXOLOGIK ASOSLARI

Nishonov Nodir Alimjanovich“TURON” Universiteti Andijon kampusi

Annotatsiya

Halqaro amaliyotda “Soft skills” va “Hard skills” ko’nikmalari global va futurologik ko’nikmlarga aylanmoqda. Chunki, global ekologik muammolar, migratsiya masalalari, etnik masalalar, madaniyat chegaralarining “yuvilishi”, turli sivilizatsiyalarning kesishuvi, zamonaviy mehnat bozoridagi talab va takliflar, insoniyatning keying taqdiri haqidagi ilmiy metodologik qarashlar ushbu ko’nikmalarning ahamiyatini yanada mustahkamlamoqda. Insoniyat oldida turgan muammolardan biri “Insoniyatning keyingi taqdiri qanday kechadi ?” deb atalgan savol nafaqat ta’lim tizimining balki butun boshli mamlakatlarning shu yo’nalaishdagi strategik rejalarini ishlab chiqishiga sabab bo’lmoqda. Futurologik ko’nikmalar “yumshoq ko’nikmalar ” da bo’lgani kabi sun’iy intellekt tizimi o’zida mujassam qilishi mushkul bo‘lgan ko’nikmalarni o’zida aks ettiradi va inson omilining kelajakdagi poztsiyasini belgilab beradi. Kelajakni rejalashtirish va bashorat qilishda ham inson omili, ya’ni tizimli fikrlash va noaniqlik sharoitida qaror qabul qilish yetakchi rol oʻynaydi. Har ikki turdagi koʻnikmalar ham insonni texnologiyalardan ustun qiluvchi “noyob vosita” vazifasini bajaradi. Nega aynan ushbu ko’nikmalarni robotlashtirib bo’lmaydi va ularning nerv-fiziologik asoslarini aynan qaysi psixologik jarayonlar tashkil etishini ushbu maqolada yoritib o’tamiz.

Kalit so'zlar

futurologiyafuturologik ko‘nikmalarantisipatsiyaintuitsiyaprognosbashoratsoft skillsmoslashuvchanliksun’iy intellekt.

Foydalanilgan adabiyotlar

1. https://www.researchgate.net/publication/229024679_Robovie_an_interactive_humanoid_rob ot

2. https://www.merriam-webster.com/dictionary/intuition

3. O’zbekiston milliy ensiklopediyasi. 4-jild. Tahrir hay’ati A.Azizho’jayev, B.Alimov, M.Aminov va b. T.: “O‘zbekiston milliy ensiklopediyasi” Davlat ilmiy nashriyoti, 2002. B 88

4. Kahneman D. Thinking, Fast and Slow. – New York : Farrar, Straus and Giroux, 2011. – 512 p.

5. Dane, E., & Pratt, M. G. Exploring Intuition and its Role in Managerial Decision Making. Academy of Management Review, 32(1), 2007. 33-54 p.

6. Gigerenser, G. Gut Feelings: The Intelligence of the Unconscious. Viking Books. 2007. – 288 p.

7. Wundt, W. Logik. Eine Untersuchung der Principien der Erkenntnis und der Methoden Wissenschaftlicher Forschung. Stuttgart: Enke.1880. - 616p.

8. Ломов, Б. Ф., Сурков, Е. Н. Антиципaция в структуре деятельности. Москва: Наука.1980. - 279 c

Iqtibos keltirish uchun

Nishonov Nodir Alimjanovich. (2026). FUTUROLOGIK KO’NIKMALARNING PSIXOLOGIK ASOSLARI. ADPI Ilmiy xabarnomasi. URL: https://eduservis.uz/article/133842001

Maqolani o'qish

Identifikatorlar (DOI)

Nashr ma'lumotlari

Jurnal:ADPI Ilmiy xabarnomasi
Nashr:6-son
Holati:Nashr etildi
Kategoriya:Pedagogika