Pedagogika
20.05.2026

SUN’IY INTELLEKT VA GAMIFIKATSIYANI BIRLASHTIRGAN ADAPTIV O‘QITISH MUHITINI LOYIHALASH: ARXITEKTURA VA ALGORITM

Jo‘rayev Farxodbek Murodjon o‘g‘liAndijon davlat pedagogika instituti

Annotatsiya

Ushbu maqolada sun’iy intellekt va gamifikatsiya texnologiyalarini organik tarzda birlashtirishga asoslangan adaptiv o‘qitish muhitining loyihalash tamoyillari, ko‘p qavatli arxitekturasi hamda asosiy algoritmlari keng tahlil etilgan. Tadqiqotning bosh maqsadi — Bayes tarmoqlari va chuqur kuchaytirishli o‘qitish (Deep Reinforcement Learning) algoritmlarini qo‘llagan holda har bir o‘quvchining individual bilim holati, o‘rganish uslubi va motivatsion profiliga mos ta'lim yo‘nalishini real vaqt rejimida dinamik shakllantirishga qodir intellektual tizim modelini ishlab chiqishdan iborat. Tadqiqotda mashinali o‘qitish, Bayes tarmoqlari hamda o‘yinchi tipologiyasiga asoslangan dinamik gamifikatsiya elementlari (yutuqlar, reytinglar, darajalar, narrativ yo‘llar) integratsiyasi maxsus ko‘rib chiqilgan. 2023–2024 o‘quv yilida Andijon davlat pedagogika institutida 180 talaba ishtirokida o‘tkazilgan eksperimental tekshiruv natijalari tizimning o‘quv motivatsiyasini 37,7 foizga oshirishi, bilim o‘zlashtirishni 27,9 foizga yaxshilashi va kursni tugatish darajasini 46,3 foizga ko‘tarishini isbotladi. Barcha natijalar statistik jihatdan yuqori ahamiyatlilik darajasida tasdiqlangan (p < 0,001). Xulosa sifatida taklif etilgan uch qavatli gibrid arxitektura ta'lim texnologiyalari sohasida shaxsiylashtirilgan va samarali ta'limni amalga oshirish uchun istiqbolli ilmiy-amaliy yo‘nalish ekanligi asoslanadi.

Kalit so'zlar

adaptiv o‘qitishsun’iy intellektgamifikatsiyamashinali o‘qitishBayes tarmog‘imotivatsiyata'lim algoritmiintellektual tizimshaxsiylashtirilgan ta'limo‘quv muhiti.

Foydalanilgan adabiyotlar

ADABIYOTLAR RO‘YXATI (REFERENCES)

1. Baker, R. S., & Yacef, K. (2009). The state of educational data mining in 2009: A review and future visions. Journal of Educational Data Mining, 1(1), 3–17.

2. Bartle, R. (1996). Hearts, clubs, diamonds, spades: Players who suit MUDs. Journal of MUD Research, 1(1), 19–26.

3. Brusilovsky, P. (2001). Adaptive hypermedia. User Modeling and User-Adapted Interaction, 11(1–2), 87–110.

4. Carbonell, J. R. (1970). AI in CAI: An artificial-intelligence approach to computer-assisted instruction. IEEE Transactions on Man-Machine Systems, 11(4), 190–202.

5. Conati, C., & Amershi, S. (2009). Combining unsupervised and supervised classifications to build user models for exploratory learning environments. Journal on Educational Resources in Computing, 9(1), 1–24.

6. Csikszentmihalyi, M. (1990). Flow: The psychology of optimal experience. Harper & Row.

7. Deci, E. L., & Ryan, R. M. (1985). Intrinsic motivation and self-determination in human behavior. Springer.

8. Deterding, S., Dixon, D., Khaled, R., & Nacke, L. (2011). From game design elements to gamefulness: Defining gamification. Proceedings of the 15th International Academic MindTrek Conference (pp. 9–15). ACM.

9. Hamari, J., Koivisto, J., & Sarsa, H. (2014). Does gamification work? A literature review of empirical studies on gamification. 2014 47th Hawaii International Conference on System Sciences (pp. 3025–3034). IEEE.

10. Knewton. (2022). White paper: Adaptive learning at scale. Knewton Technologies.

11. Rafferty, A. N., Brunskill, E., Griffiths, T. L., & Shafto, P. (2016). Faster teaching via POMDP planning. Cognitive Science, 40(6), 1290–1332.

12. Stott, A., & Neustaedter, C. (2013). Analysis of gamification in education. Simon Fraser University, 8(36), 1–8.

13. Weber, G., & Brusilovsky, P. (1996). ELM-ART: An intelligent tutoring system on World Wide Web. Intelligent Tutoring Systems, 1086, 261–269.

14. Wescourt, K. T., Beard, M., Gould, L., & Barr, A. (1977). Knowledge-based adaptive curriculum sequencing for CAI. Proceedings of Annual Conference ACM (pp. 234–240).

15. Jo‘rayev, F. M. (2023). O‘zbek ta’lim muassasalarida adaptiv o‘qitish tizimlarini joriy etish: muammolar va yechimlar. Andijon DPI Ilmiy xabarlari, 3(2), 45–58.

Iqtibos keltirish uchun

Jo‘rayev Farxodbek Murodjon o‘g‘li. (2026). SUN’IY INTELLEKT VA GAMIFIKATSIYANI BIRLASHTIRGAN ADAPTIV O‘QITISH MUHITINI LOYIHALASH: ARXITEKTURA VA ALGORITM. ADPI Ilmiy xabarnomasi. URL: https://eduservis.uz/article/144002001

Maqolani o'qish

Identifikatorlar (DOI)

Nashr ma'lumotlari

Jurnal:ADPI Ilmiy xabarnomasi
Nashr:4-son
Holati:Nashr etildi
Kategoriya:Pedagogika